English version

Brans Brief nummer 5, jaargang 8, mei 2005

In dit nummer van Brans Brief:
 

	Ophef over de euro: storm in glas water?
	Lange rente nu onder 4%
	Indexatiematrix
	Leeftijdsafhankelijke werknemersbijdrage bij een beschikbare premieregeling
	2005 Benefits en Employment Terms & Conditions Reports

Ophef over de euro: storm in glas water?

Volgens recente krantenberichten is er alsnog “ophef” ontstaan over de invoering van de euro in 1999. Het zou vooral gaan om de voor de gulden gehanteerde omrekeningskoers. Wellicht is het een storm in een glas water, maar het kan geen kwaad om te wijzen op de voordelen van de nieuwe munteenheid voor pensioenfondsen. De euro heeft namelijk geleid tot een efficiëntere kapitaalmarkt waarin het gemakkelijker is om risico’s te spreiden en af te dekken. Zo is er in de eigen munteenheid nu een veel ruimer aanbod van obligaties, indexleningen, renteswaps en inflatie swaps.
Eind mei 2005 is de nominale marktrente bij een looptijd van 30 jaar 3,8%, terwijl de reële marktrente op 1,6% uitkomt. De op de lange termijn verwachte inflatie kan dus nauwelijks meer dan 2,0% zijn als een inflatierisicopremie van 0,2% verondersteld mag worden (want 3,8 – 1,6 = 2,2 = 2,0 + 0,2). De Europese Centrale Bank streeft trouwens terecht naar inflatie onder – maar dichtbij – 2%, want deflatie en Japanse toestanden moeten worden vermeden. Zo bezien is de euro een sterke munt, en de markt heeft kennelijk veel vertrouwen in de stabiliteit van het nieuwe monetaire systeem. Hiermee is een nationaal belang gediend, want pensioenfondsen beleggen honderden miljarden om de pensioenen van miljoenen Nederlanders veilig te stellen.

Naar boven

Lange rente nu onder 4%

Het is opmerkelijk dat de nominale marktrente nu (eind mei 2005) lager is dan de traditionele vaste rekenrente van 4%. Die 4% kan dus niet nu meer als prudent worden beschouwd als maatstaf voor de risicovrije rente. De hier bedoelde marktrente was einde 2004 nog ongeveer 4¼ % en komt nu in de buurt van 3¾ % uit. Het betreft hier een gewogen gemiddelde disconteringsvoet voor de berekening van de contante waarde van nominale pensioenen. Deze wordt afgeleid van de actuele termijnstructuur van de risicovrije marktrente, waarbij rekening wordt gehouden met de looptijden en de bedragen van de verplichtingen bij een gemiddeld pensioenfonds.

Naar boven

Indexatiematrix

Vorige maand heeft het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) een document over het toezicht op het toeslagbeleid van pensioenfondsen gepubliceerd (zie de officiële publicatie van 13 april 2005 op www.szw.nl). Deze “Indexatiematrix”, met handleiding, kan beschouwd worden als een aanvulling op de Hoofdlijnennota (SZW, februari 2004) en de Uitwerkingsnota (SZW, oktober 2004). Betreffen de twee laatstgenoemde documenten de nieuwe pensioenwet, die naar verwachting in 2006 in werking zal treden, het is de bedoeling dat de Indexatiematrix nu al wordt toegepast door de toezichthouder (De Nederlandsche Bank).

De Indexatiematrix maakt onderscheid tussen verscheidene vormen van voorwaardelijk en onvoorwaardelijk toeslagbeleid en combinaties daarvan:

• geen indexatietoezegging

• geen doelgericht indexatiebeleid

• indexatie niet gekoppeld aan een ex ante bepaalde maatstaf

• indexatie wel gekoppeld aan een ex ante bepaalde maatstaf

Bovendien wordt onderscheid gemaakt naar financieringswijze:

• geen financiering

• financiering uit meevallers

• voorfinanciering gelijktijdig met de financiering van de nominale pensioenen

• financiering op het tijdstip van toeslagverlening met werkgeversgarantie

• financiering via bestemmingsreserve of technische voorziening

Zoals bepaald in de Hoofdlijnennota zijn premiekortingen en dergelijke niet toegestaan, tenzij zowel de onvoorwaardelijke als de voorwaardelijke delen van de pensioenovereenkomst kunnen worden nagekomen – ook op de langere termijn. De Indexatiematrix geeft informatie over hoe de premiekortinggrens in de onderscheiden situaties moet worden berekend.

Verder bevat de Indexatiematrix standaardteksten voor het pensioenreglement en voor informatievoorziening.

De kwestie wel of niet stapelen
Uit de handleiding bij de Indexatiematrix kan worden afgeleid dat het “stapelen” van de premiecomponenten voor indexatie en vereist eigen vermogen niet onder alle omstandigheden is vereist in geval van voorwaardelijke indexatie. Het is dan in principe toegestaan dat de voor indexatie bedoelde premiecomponent gebruikt wordt om het vereiste eigen vermogen op peil te houden. Uit een continuïteitsanalyse moet in elk geval blijken dat recht wordt gedaan aan de geformuleerde indexeringsambitie en de “vereiste zekerheid ten aanzien van de onvoorwaardelijke toezeggingen”.

Op dit belangrijke punt en wat betreft het onderscheid tussen de verscheidene soorten van toeslagen en financiering voldoet de Indexatiematrix aan de wensen die ten grondslag hebben gelegen aan het rapport Indexatie bij Nederlandse Pensioenfondsen: naar een transparante inspanningsverplichting (Watson Wyatt Brans & Co, november 2003).

Naar boven

Leeftijdsafhankelijke werknemersbijdrage bij een beschikbare premieregeling

Minister de Geus (SZW) heeft bij brief van 21 april 2005 aangegeven dat in zijn visie een naar leeftijd gedifferentieerde werknemersbijdrage bij beschikbare premieregelingen niet in strijd is met de Wet gelijke behandeling op grond van leeftijd bij de arbeid (WGBL). Volgens De Geus heeft de wetgever beoogd de werknemersbijdrage onder een uitzondering van de (Europese) Richtlijn 2000/78 te laten vallen. Op grond van deze richtlijn, welke ten grondslag ligt aan de WGBL, levert het gebruik van leeftijdscriteria in de actuariële berekeningen in het kader van aanvullende pensioenregelingen geen discriminatie op grond van leeftijd op. Het is volgens De Geus geen zuivere redenering als het gebruik van leeftijdscriteria in actuariële berekeningen géén discriminatie oplevert, maar het gevolg van deze actuariële berekeningen, namelijk verschillende werknemersbijdragen, wel. De argumentatie die de Geus hanteert, vinden wij niet overtuigend. Er zijn naar onze mening onvoldoende aanwijzingen dat een verplichte loonbesteding zoals een pensioenbijdrage door de werknemer leeftijdsafhankelijk mag zijn. Een oordeel vanuit de uitvoerende macht over de bedoeling van de wetgever lijkt ons van geringe betekenis. Ons standpunt blijft vooralsnog dan ook dat een deelnemersbijdrage leeftijdsonafhankelijk dient te zijn. Zie in dit verband ook onze notitie over leeftijdsdiscriminatie bij de technische en beleidspublicaties.

Naar boven

2005 Benefits en Employment Terms & Conditions Reports

Het Benefits Report Europe en het rapport Employment Terms & Conditions Europe worden jaarlijks gepubliceerd. De editie 2005 is deze maand verschenen.

Benefits Report Europe
Het Benefits Report Europe geeft een beknopt overzicht van de “benefits” (zoals “Retirement, Survivor’s, Disabililty en Health Care Benefits) en de potentiële impact van toekomstige geplande veranderingen voor de verschillende landen in Europa. Ook wordt aandacht geschonken aan recente ontwikkelingen zoals Pan-European pensioenen en “International Accounting Standards”.

Employment Terms & Conditions Report Europe
Dit rapport geeft een beknopt overzicht van de geldende wetgeving en jurisprudentie in elk land. Aan de orde komen onder andere arbeidsvoorwaardencontracten en de formaliteiten zoals: “Trial Periods, Non-Compete Clauses, Part-Timers en Pay, Working Hours, Equal Treatment, Health & Safety, Terminations.

Naar boven

Vragen of opmerkingen?

Als u naar aanleiding van dit nummer van Brans Brief opmerkingen of vragen heeft, laat dit dan aan ons weten.

Naar boven

Contact

Overzicht actuele berichten 

Watson Wyatt Update Nieuwsbrief overzicht 

Bekijk hier uitgaven van de Watson Wyatt Update Nieuwsbrief.

Vragen & Opmerkingen 

Ontvang de nieuwsbrief per e-mail