English version

Brans Brief nummer 7, jaargang 8, juli 2005

In dit nummer van Brans Brief:
 

	Rechtbank Maastricht: kostwinnersfranchise leidt niet tot ongelijke behandeling
	Uitvoering en financiering van de WIA
	De dekkingsindex vanaf 1998

Rechtbank Maastricht: kostwinnersfranchise leidt niet tot ongelijke behandeling

De rechtbank te Maastricht heeft op 6 juli 2005 bepaald dat het hanteren van de kostwinnersfranchise door het ABP niet leidt tot ongelijke behandeling naar geslacht. Met deze uitspraak gaat de rechtbank in tegen het oordeel van de Commissie Gelijke Behandeling (hierna: CGB) van 30 maart 2004 (oordeel 2004-30). De CGB oordeelde toen dat de kostwinnersfranchise die het ABP hanteert een verboden onderscheid tussen mannen en vrouwen oplevert (zie Brans Brief april 2004).

De rechtbank Maastricht overwoog dat er geen wet- of regelgeving bestaat op grond waarvan het ouderdomspensioen, inclusief de AOW-uitkering, 70% van het laatstverdiende loon zou moeten bedragen. Het verschil in inkomen na pensionering tussen kostwinners en tweeverdieners ontstaat doordat naast het arbeidspensioen ook de AOW-uitkering in de vergelijking wordt betrokken. De AOW-uitkering valt evenwel niet onder het begrip beloning zoals dat in de Europese rechtspraak is geformuleerd. Het gaat erom dat de beloning (lees: aanvullend pensioen) voor mannen en vrouwen gelijk is. Dat staat in deze situatie buiten kijf, dus van ongelijke behandeling door het pensioenfonds of de werkgever is geen sprake. In het verlengde hiervan oordeelde de rechtbank dat de AOW-uitkering van de partner niet aan de deelnemer kan worden toegerekend en niet tot diens beloning gerekend kan worden. Al met al een logische en heldere uitspraak.

Naar boven

Uitvoering en financiering van de WIA

Onlangs heeft de Tweede Kamer ingestemd met de “Wet Werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA)” en de hiermee samenhangende “Wet invoering en financiering WIA (Invoeringswet)”. Beide wetsvoorstellen dienen nog door de Eerste Kamer te worden goedgekeurd. Voor een uiteenzetting van de WIA verwijzen wij naar de Bransbrief van april 2005. In aanvulling hierop wordt hieronder beschreven op welke wijze de uitvoering en financiering van de WIA waarschijnlijk zal worden vormgegeven.

Uitvoering
De WIA bestaat uit twee regelingen: de IVA (voor volledig en duurzaam arbeidsongeschikten) en de WGA (voor gedeeltelijk arbeidsgeschikten).

Wat betreft de uitvoering van de WGA, kunnen werkgevers het financiële risico van gedeeltelijk arbeidsgeschiktheid bij het UWV onderbrengen of dit risico zelf dragen (en eventueel een polis afsluiten bij een private verzekeraar). Bestaande eigenrisicodragers WAO en grote werkgevers (meer dan 25 maal de gemiddelde loonsom) kunnen dat al vanaf 2006, kleine werkgevers vanaf 2007. Een werkgever die eigenrisicodrager is voor de WGA, draagt de WGA-uitkeringslasten en is in die tijd verantwoordelijk voor de reïntegratie. De periode van eigenrisicodragen WGA is voor 2006 op 4 jaar gesteld. In 2006 wordt bekeken hoelang deze periode vanaf 2007 zal zijn.
De IVA zal in 2006 en 2007 in ieder geval door het UWV worden uitgevoerd. Indien de Pemba medio 2007 niet wordt afgeschaft, kunnen werkgevers er vanaf 2008 ook voor kiezen om het financiële risico van volledig en duurzaam arbeidsongeschiktheid zelf te dragen (al dan niet privaat verzekerd) maar alleen in combinatie met eigenrisicodragen voor de WAO. De periode van eigenrisicodragen IVA is 4 jaar.

Financiering
De WIA-uitkeringen worden in principe door het UWV verstrekt, waarbij het UWV de aan de eigenrisciodragers toe te rekenen lasten bij hen declareert.
De WGA-lasten worden vanaf 2007 betaald uit een basispremie en een gedifferentieerde premie. De WGA-lasten komen voor een nog vast te stellen periode in de gedifferentieerde premie. De WGA-uitkeringen die langer dan de nog vast te stellen periode duren, worden betaald uit de basispremie. Eigenrisicodragers dragen de WGA-uitkeringslasten voor de nog vast te stellen periode; Zij hoeven geen gedifferentieerde WGA-premie te betalen.Om uitvoeringstechnische redenen worden de WGA-uitkeringen in het overgangsjaar 2006 betaald uit een basispremie die voor alle werkgevers gelijk is. Omdat eigenrisicodragers in 2006 via de basispremie ook bijdragen aan de kosten van de WGA, krijgen zij in 2007 een deel van de basispremie terug. Alle werkgevers krijgen de mogelijkheid om de WGA-lasten voor maximaal 50% op de werknemers te verhalen.
Voor de IVA vindt de beoogde financieringssystematiek plaats in 2008. In de overgangsjaren 2006 en 2007 wordt de IVA gefinancierd uit de landelijke uniforme basispremie uit het Arbeidsongeschiktheidsfonds (Aof) die door alle werkgevers is verschuldigd.
Vanaf 2008 zal er ook in de IVA sprake zijn van premiedifferentiatie, tenzij medio 2007 wordt besloten om de Pemba af te schaffen.

Gelijk speelveld
Private verzekeraars zijn verplicht om te werken op basis van kapitaaldekking en moeten daarom kapitaal reserveren om langlopende verplichtingen vanaf de start van de verzekering af te dekken. Ze moeten dit in de premies doorberekenen. Het UWV, werkend op basis van een omslagstelsel, hoeft zo’n buffer niet aan te leggen, en zou daarom lagere premies kunnen hanteren. Vanwege het verschil in financieringsvorm zou het verzekeren van het risico op arbeidsongeschiktheid bij een private verzekeraar dus duurder zijn dan bij het UWV. Om eerlijke concurrentie tussen UWV en verzekeraars mogelijk te maken betalen werkgevers die bij het UWV verzekerd zijn vanaf 2007 een opslag op de WGA-premie. Deze opslag zal dan macro-economisch worden gecompenseerd.
De enige wijze om een compensatie te regelen voor de opslag op de WGA-premie voor de Werkhervattingskas (Whk) is een korting op de Aof-premie. Werkgevers die bij het UWV verzekerd zijn betalen de opslag op de Whk-premie. Tegenover deze extra lasten staat een korting op de Aof-premie. Privaat verzekerde eigenrisicodragers krijgen te maken met hogere lasten als gevolg van de rentedekkingspremie voor de particuliere verzekering. Ook zij krijgen tegelijkertijd een korting op de Aof-premie.
Eigenrisicodragers zonder particuliere verzekering betalen weliswaar geen Whk-premie en evenmin een rentedekkingspremie, maar zij zijn wel verplicht een voorziening te treffen en ook zij krijgen dus een korting op de Aof-premie.

Naar boven

De dekkingsindex vanaf 1998

De dekkingsindex is een globale maatstaf voor het verloop van de dekkingsgraad bij een pensioenfonds, voor zover direct verklaarbaar met algemene factoren als beurskoersen, rentestanden en prijsinflatie, dus zonder rekening te houden met derivaten en herstelmaatregelen. De startwaarde van 1 per einde 1998 is willekeurig gekozen. Het gaat alleen om het verloop in de tijd; de waarde van de dekkingsindex heeft verder geen betekenis. De dekkingsindex is dus iets anders dan de dekkingsgraad. Voorbeeld: stel een fonds heeft einde 2000 een dekkingsgraad van 130% ten opzichte van waardevaste verplichtingen. De relevante dekkingsindex was toen 1.256 en kwam medio 2005 uit op 0.777. Dan is de geschatte dekkingsgraad op die datum 0.777 / 1.256 × 130% = 80%.

De in dit voorbeeld veronderstelde beleggingsmix is 50% aandelen (MSCI wereldindex) en 50% obligaties (duratie 5 jaar). Voor meer informatie zie de Brans Brief van juni 2004.

(a) Waardevaste pensioenen

(b) Nominale pensioenen

(c) Aanvullende informatie

(*) De rekenrente, in %, is de gemiddelde disconteringsvoet voor de pensioenverplichtingen, zoveel mogelijk gewogen naar looptijden en pensioenbedragen. De gemiddelde duration is in het voorbeeld 15 jaar, uitgaande van nominale verplichtingen

Naar boven

Vragen of opmerkingen?

Als u naar aanleiding van dit nummer van Brans Brief opmerkingen of vragen heeft, laat dit dan aan ons weten.

Naar boven

Contact

Overzicht actuele berichten 

Watson Wyatt Update Nieuwsbrief overzicht 

Bekijk hier uitgaven van de Watson Wyatt Update Nieuwsbrief.

Vragen & Opmerkingen 

Ontvang de nieuwsbrief per e-mail